Главная страница

Программа по предмету «Таджикский язык» для 10-11 классов естественно-математического направления


Скачать 210.42 Kb.
НазваниеПрограмма по предмету «Таджикский язык» для 10-11 классов естественно-математического направления
Дата24.01.2017
Размер210.42 Kb.
ТипПрограмма
1. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/100 Рус лит рус шк 10-11 кл_ЕМН 2015.doc
2. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/101-8 Каз яз для школ с неказах 10-11 ЕМН рус 2015.doc
3. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/102 Каз лит для школ с неказах ЕМН 10-11 2015.doc
4. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/103 Уйг.яз 10-11 кл ЕМН.docx
5. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/104 Узб яз 10-11 кл ЕМН.docx
6. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/105 Тадж яз. 10-11 кл - ЕМН.doc
7. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/106 Уйг.лит 10-11 ЕМН.docx
8. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/107 Уз.лит 10-11 кл ЕМН.docx
9. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/108 Тадж лит 10-11 кл ЕМН.docx
10. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/88 Алгебра и начала анализа 10-11 кл ЕМН рус.docx
11. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/89 Геометрия_10-11_ЕМН_рус.doc
12. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/90 Информатика 10-11 кл ЕМН рус.docx
13. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/91 Биология 10-11 кл_ЕМН_рус.doc
14. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/92 География 10-11 кл ЕМН рус.doc
15. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/93 Физика 10-11 кл ЕМН рус.doc
16. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/94 Химия_10-11 кл_ЕМН_рус.docx
17. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/95 Каз.яз. 10-11 кл ЕМН каз.яз. обуч.рус 2015.doc
18. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/96 Каз.лит. 10-11 кл ЕМН каз.яз. обуч. рус 2015.doc
19. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/97 Русс язык нерус шк 10-11 кл_ЕМН 2015.doc
20. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/98 Рус лит нерус шк 10 -11кл_ЕМН 2015.doc
21. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ЕМН рус/99 Русский язык в рус шк 10-11 кл_ЕМН 2015.doc
22. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/59-4 Каз.яз 10-11 кл. ОГН каз.яз обуч. 2015.doc
23. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/60 Каз лит 10-11 кл ОГН каз.яз. обуч. рус 2015.doc
24. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/61 Рус язык нерус шк 10-11 кл ОГН 2015.doc
25. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/62 Рус лит нерус шк 10 -11 ОГН 2015.doc
26. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/63 Иностр язык 10-11 кл рус.docx
27. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/64-5 История Казахстана 10-11 кл рус 2015.doc
28. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/65 Всемирная история 10-11 кл рус 21.08.2015.doc
29. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/66-6 Человек Общество Право 10-11 кл рус 2015.doc
30. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/67 Самопознание 10-11 кл рус.doc
31. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/68 Алгебра и начала анализа. 10-11кл. ОГН (рус). 13.05.docx
32. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/69 Геометрия_10-11_ОГН_рус_13.05.2013.doc
33. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/70 Информатика 10-11 кл ОГН рус +.docx
34. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/71 Биология 10-11 кл ОГН рус.doc
35. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/72 География 10-11 кл ОГН+.doc
36. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/73 Физика 10-11 кл ОГН рус.doc
37. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/74 Химия 10-11 ОГН .doc
38. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/75 Технология 10-11 кл_рус +.doc
39. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/76 Физическая культура 10-11 рус 2015.doc
40. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/77 НВП 10-11 кл рус+.doc
41. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/78 Русский язык в рус шк 10-11кл ОГН 2015.doc
42. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/79 Рус лит рус шк 10-11 ОГН 2015.doc
43. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/80-7 Каз яз для школ с неказах 10-11 ОГН 2015.doc
44. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/81 Каз лит. для школ с неказах 10-11 ОГН рус 2015.doc
45. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/82 Уйг язык 10-11 кл ОГН рус.doc
46. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/83 Уз язык 10-11 кл ОГН рус.doc
47. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/84 Тадж яз. 10-11 кл ОГН рус.doc
48. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/85 Уйгур лит. 10-11 ОГН+.docx
50. /Старшая школа 10-11 кл рус++/ОГН рус/87 Тадж лит 10-11 кл -ОГН +.doc
Программа по предмету «Русская литература» для 10-11 классов естественно-математического направления
Программа по предмету «Қазақ тілі» для 10-11 классов естественно-математического направления
Программа для 10-11 классов естественно-математического направления уровня общего среднего образования
Программа по предмету «Уйгурский язык» для 10-11 классов естественно-математического направления
Программа по предмету «Узбекский язык» для 10-11 классов естественно-математического направления
Программа по предмету «Таджикский язык» для 10-11 классов естественно-математического направления
Программа по предмету «Уйгурская литература» для 10-11 классов естественно-математического направления уровня общего среднего образования
Программа по предмету «Узбекская литература» для 10-11 классов естественно-математического направления уровня общего среднего образования
Программа по предмету «Таджикская литература» для 10-11 классов естественно-математического направления уровня общего среднего образования
Программа по предмету «Алгебра и начала анализа» для 10-11 классов естественно-математического направления
Программа по предмету «Геометрия» для 10-11 классов естественно-математического направления
Программа по предмету «Информатика» для 10-11 классов естественно-математического направления уровня общего среднего образования
Программа для 10-11 классов естественно-математического направления уровня общего среднего образования Астана
Программа по предмету «География» для 10-11 классов естественно-математического направления уровня общего среднего образования
Программа по предмету «Физика» для для 10-11 классов естественно-математического направления
Программа для 10-11 классов естественно-математического направления уровня общего среднего образования Астана
Программа по предмету «Қазақ тілі» для 10-11 классов естественно-математического направления
Программа по предмету «Қазақ әдебиеті» для 10-11 классов естественно-математического направления
Программа по предмету «Русский язык» для 10-11 классов естественно-математического направления
Программа по предмету «Русская литература» для 10-11 классов естественно-математического направления
Программа по предмету «Русский язык» для 10-11 классов естественно-математического направления
Программа по предмету «Қазақ тілі» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления уровня общего среднего образования (с казахским языком обучения)
Программа по предмету «Қазақ әдебиеті» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления уровня общего среднего образования (с казахским языком обучения)
Программа по предмету «Русский язык» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления
Программа по предмету «Русская литература» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления
Программа по предмету «Иностранный язык» ( английский, немецкий, французский ) для 10-11 классов естественно-математического и общественно-гуманитарного направлений уровня общего среднего образования
Программа по предмету «История Казахстана» для 10-11 классов общественно-гуманитарного и естественно-математического направлений уровня общего среднего образования
Программа по предмету «Всемирная история» для 10-11 классов общественно-гуманитарного и естественно-математического направлений
Программа по предмету «Человек. Общество. Право» для 10-11 классов общественно-гуманитарного и естественно
Программа по предмету «Самопознание» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления уровня общего среднего образования
Программа по предмету «Алгебра и начала анализа» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления
Программа по предмету «Геометрия» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления
Программа по предмету «Информатика» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления уровня общего среднего образования
Программа для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления уровня общего среднего образования Астана
Программа по предмету «География» для 10-11 классов общественно-гуманитарного
Программа для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления уровня общего среднего образования Астана
Программа для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления уровня общего среднего образования Астана
Программа по предмету «Технология» для 10-11 классов
Программа по предмету «Физическая культура» для 10-11 классов уровня общего среднего образования
Программа по предмету «Начальная военная подготовка» для 10-11 классов уровня общего среднего образования
Программа по предмету «Русский язык» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления
Программа по предмету «Русская литература» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления
Программа по предмету «Қазақ тілі» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления
Программа по предмету «Қазақ әдебиеті» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления уровня общего
Программа по предмету «Уйгурский язык» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления уровня общего среднего образования
Программа по предмету «Узбекский язык» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления уровня общего среднего образования
Программа по предмету «Таджикский язык» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления уровня общего среднего образования
Программа по предмету «Уйгурская литература» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления уровня общего среднего образования
Программа по предмету «Таджикская литература» для 10-11 классов общественно-гуманитарного направления уровня общего среднего образования


МИНИСТЕРСТВО ОБРАЗОВАНИЯ И НАУКИ РЕСПУБЛИКИ КАЗАХСТАН

НАЦИОНАЛЬНАЯ АКАДЕМИЯ ОБРАЗОВАНИЯ ИМ.И.АЛТЫНСАРИНА


ТАДЖИКСКИЙ ЯЗЫК
учебная программа

для 10-11 классов естественно-математического направления

уровня общего среднего образования

Астана

Утверждена приказом Министра образования и науки Республики Казахстан от 3 апреля 2013 года №115.
Зарегистрирована в Министерстве юстиции Республики Казахстан №8424 от 10 апреля 2013 года.


Таджикский язык: Учебная программа для 10-11 классов естественно-математического направления уровня общего среднего образования. – Астана: НАО им. И.Алтынсарина, 2013. – 13 с.

© Национальная академия образования

им. И.Алтынсарина, 2013.

Приложение 105

к приказу Министра образования

и науки Республики Казахстан

от 3 апреля 2013 года №115

Типовая учебная программа по предмету «Таджикский язык»

для 10-11 классов естественно-математического направления

уровня общего среднего образования

1. Тавзеҳот
1. Мувофиқи стандарти умумитаълимии давлатӣ, ки бо қарори тасдиқшудаи Ҷумҳурии Қазоқистон аз 23 августи соли 2012 №1080, барномаи музкур дар асоси принсипҳои инкишоф ва таълиму тарбия, давомоти муттасилӣ сохта шудааст. Забони тоҷикӣ дар миқёси ҷаҳон аз забонҳои бой ва таърихи қадимидошта мансуб меёбад. Мо ворисон, маҳз тавассути он аз таъриху маданияти ғаниву рангини гузаштагонамон огоҳӣ ёфта, имрӯз бо ҳамин забон баҳри рушду нумӯъ ва пешбурди тамоми фаъолияти ҷамъиятиву иҷтимоии дар ҷумҳуриамон мавҷуда талош меварзем. Аз ин рӯ, дар мактаб ба таълими забони тоҷикӣ, ҳамчун ба таълими яке аз фанҳои воломақом, бояд бештару беҳтар эътибор дода шавад.

2. Баҳри ноил гардидан ба ҳамин мақсаду вазифаи таълими забони тоҷикӣ дар мактаб барномаи мазкур на танҳо бо назардошти принсипҳои илмиву пайдарҳамӣ ва фаҳмо будани маводи таълим, ҳамчунин бо риояи талаботи педагогӣ ва равоншиносиву методӣ, ки дар маҷмӯъ принсипи аз осон ба душвор гузаштанро таъмин месозанд, мураттаб гардидааст. Аз ин ҷиҳат, барнома дорои маводе мебошад, ки он мутобиқи вазифаи омӯзиши мафҳумҳои забон доир ба фаслу кисматҳои таркибии фонетика, калима (луғат), калимасозӣ, морфология, синтаксис, услуб (тарзи баён), имло, аломатҳои китобат ва боз дигар нуқтаҳои дар тафаккуру фаъолияти хонандагон созмондиҳандаи меъёрҳои забони адабии имрӯзаи тоҷик пешниҳод гаштааст.

3. Дар системаи таълим ва омӯзонидани мавзӯъҳои таркибии фаслу бобҳо, пеш аз ҳама имло (бештар) ва баъзан дар омӯзиши ҳодисаҳои фонетикӣ, имлои ҳиссаҳои нутқ дар барнома ба тариқи таҷриба (эксперимент) баъзе дигаргуниҳо ворид карда шавад.

4. Дар барномаи ҳар синф аз хелҳои дарси такрор (такрори аввали сол, такрори ҷорӣ, такрори боб ва такрори солона) доир ба такрори аввали сол ва такрори солона аз 6 то 8-соатӣ вақт ҷудо карда шудааст. Вале соатҳои барои такрори ин ё он боб ва соатҳо барои корҳои хаттии санҷишӣ (диктанти санҷишӣ, нақли хаттӣ ва ғайра) маҳз аз ҳисоби соатҳои барои таълими ин ё он боби омӯхташаванда ҷудо карда мешаванд, на аз ҳисоби соатҳои такрори солона. Соатҳои барои такрори солона муқарраршуда бояд танҳо дар охири соли таҳсил (моҳи май) бо мақсади ҷамъбасту мустаҳкам намудани донишҳои хонандагон ва барои ба имтиҳони хатмкуниву азсинфбасинфгузаронӣ омода намудани хонандагони синф истифода карда шавад.

5. Миқдори умумии соатҳои таълимӣ дар синфҳои X-XI, ки бо равияи табиӣ-математикӣ таълим мегиранд, 34-соатӣ муқаррар карда шудааст. Аз ин рӯ, муаллим метавонад мустақилона дилхоҳ мавзӯъҳоро барои омӯзиши хонандагон интихоб намояд. Ҳамчунин барои як андоза осон намудани кори муаллимон ин микдори соатҳо ба фаслу бобҳо низ тақсим карда шуда бошад ҳам, чунин тақсимот нисбист. Дар ин бобат муаллимон мохияти масъаларо ба ҳисоб гирифта, миқдори соатҳои фаслу бобҳоро метавонанд каму зиёд кунанд.

6. Ҳаминро ҳам бояд дар назар дошт, ки дар мактаб омӯзиши ҳар як фасли забони тоҷикӣ, ҳатто таълими ҳар як мавзӯи таркибии он фаслҳо ба инкишофи тафаккур ва нутқи хонандагон бояд мусоидат намояд. Ин нукта - инкишофи тафаккур ва нутқи хонандагон дар мавридҳои зерин амалӣ хоҳад гашт:

1) Агар ба хонандагон дар ҷараёни омӯзиши забони адабии тоҷик тарзи талаффуз, меъёру роҳҳои калимасозӣ, ибораю ҷумласозӣ ва амсоли ин дуруст ёд дода шавад, то ки онҳо аз истифодаи калимаҳои шевагӣ худдорӣ намоянд;

2) Агар омӯзгорон ба ғанӣ гардонидани захираи луғавӣ ва сохти грамматикии нутқи хонандагон муваффақ шуда тавонанд. Дар ин бобат шарти асоси ин аст, ки агар омӯзгорони ҳамаи фанҳо дар рафти таълим ба ин масъала низ эътибори ҷиддӣ диҳанд;

3) Агар ба воситаи иҷрои машқхо - матнҳо ва нақлу иншоҳои гуногуни таълим маҳорат ва малакаи нутки мураттаб (чи шифоҳй ва чи таҳрирӣ) дар хонандагон ташаккул дода шавад. Дар ин ҷода хониши ифоданок ҷузъи доимй ва воситаи ҳатмии имкишофи нутқ буда, он барои фарқ кардани овозҳо дар нутқ, талаффузи саҳеҳу буррои онҳо, фарқ кардани ҳиҷои заданок, задаи мантиқӣ, муайян кардани ҳудуди ҷумлаҳо ва хусусиятҳои дигари онҳо низ мусоидат менамояд.

7. Дар рафти таълими ҳар фасл робитаи байни фанҳо ҳама вақт дар мадди назар дошта мешавад. Одатан, дар охири мавзӯъхои таьлимии ҳар фасли дар ин ё он синф омӯхташаванда пас аз сархати дуввуми римӣ, ки корхои амалиро дар бар мегирад, дар робита бо кадом фанҳо таълим додани он фасл махсус таъкид карда мешавад. Аммо дар ин барнома чунин амал махсус пеш гирифта нашуд. Зеро омӯзгорон аз курси методикаи таълими ихтисос медонанд, ки дар хар дарси забон, пеш аз ҳама, маводи дарсҳои адабиёт истифода бурда мешавад. Яъне дар ҳар дарс робитаи фанни забон бо адабиёти тоҷик риоя мегардад. Дар мавридхои дигар вобаста ба хусусияти мавзӯи таълим фанни забон бо фанҳои таърих, ҷугрофия, риёзй, санъати тасвирӣ ва ҳатто бо забонҳои дигар алоқаманд карда мешавад. Робитаи фанҳо чунон барқарор гардад, ки аз натиҷааш хонандагон баҳрае бигиранд.

8. Мақсад аз омӯзиши фанни забони тоҷикӣ: Дар бораи забони адабии ҳозираи тоҷик маълумоти қонеъкунанда дода ба фаҳмиши асолати забон ҳидоят намояд. Маҳорату малакаи дар соҳаҳои гуногуни фаъолият ва ҳаёти ҷамъиятӣ моҳирона истифода бурдани он донишҳоро омӯзанд. Мунтазам такмил додани нутқи хеш ва ба мустақилона дониш андӯхтан роҳнамоӣ намояд. Донишҳои доир ба имло ва аломатҳои китобат гирифтаи хонандагонро ба низом дароварда, дар ин бобат маҳорату малакаи онҳоро таҳким бахшад.

9. Вазифаҳои таълими забони тоҷикӣ:

  1. дарк кардани тафовути байни забони адабӣ ва забони гуфтугӯӣ;

  2. аҳамияти забон дар сохтани матн;

  3. роҳнамоӣ кардан ба ҷустуҷӯи эҷодии хонандагон;

  4. омӯзиши робитаи байни забонҳо;

  5. шиносоӣ бо воҳидҳои забон ва дараҷаҳои онҳо;

  6. истифодабарии забони адабӣ дар матнсозӣ;

  7. маълумот дар бораи овоз, калима, ҷумла ва матн;

  8. ташаккулдиҳии фикри мантиқии хонандагон;

  9. азхудкунии меъёрҳои забони адабӣ;

  10. дарки ҷиҳатҳои ҷамъиятӣ - иҷтимоии забон;

  11. дарк кардани робита ва одоби муошират;

  12. таҳлил кардани нақлҳои беҳтарини забон;

  13. итифода намудани ҷиҳатҳои эстетикии забон;

  14. баланд бардоштани саводнокӣ ва забондонии хонандагон;

  15. кори мустақилона бо матн;

  16. истифодаи муродифҳои пешоянд ва пасояндҳо.

10. Дар рафти таълими забони тоҷикӣ робитаи байни фанҳо ҳама вақт дар мадди назар дошта мешавад. Дар мактабҳои таҳсилоти миёна омӯзиши “Забони тоҷикӣ” ва алоқаманд намудани он бо фанҳои дигар ба мақсад мувофиқ аст:

1) Бо адабиёти тоҷик: Забони тоҷикӣ бо адабиёти тоҷик робитаи зич дорад. Забон – сарчашмаи адабиёт. Асарҳои бадеӣ ва дилхоҳ маҳсули эҷодӣ дар ҷараёни омӯзиши забони тоҷикӣ ҳамчун маводи гаронбаҳо ба ҳисоб меравад. Ҳангоми омӯхтани асари бадеӣ бояд услуби эҷодии муаллифро муаян кард. Бо воситаи таълими асарҳои бадеӣ ба ҳиссиёти ботинию зоҳирии хонандагон тарбияи эстетикӣ бахшида мешавад. Тавассути таҳлили асарҳои адабӣ-бадеӣ ғанӣ гардонидани захираи луғавӣ дида мешавад;

2) Бо воситаи таърихи Қазоқистон: Алоқамандии таърихи Қазоқистон забонро ҳамчун боигарии миллӣ шинохтани хонандагон имконият медиҳад. Алоқамандии таърих ва забон барои асоснок ифода намудани ҷаҳонбинии миллӣ ва захираи илмӣ хизмат мекунад. Аз сабаби робитаи зич доштани таърих ва забон хонандагон аз далелҳои таърихӣ истифода бурда таърихи пйдо шудани забонро омухта метавонанд, ки дар натиҷа ба фикру мулоҳизаҳои шахсӣ соҳиб мегарданд;

3) Бо воситаи фанҳои дақиқ: Дар мавридҳои дигар вобаста ба хусусияти мавзӯи таълим фанни забон бо фанҳои ҷуғрофия, химия, биология, информатика, риёзӣ, физика, санъати тасвирӣ алоқаманд карда мешавад. Дар ҳар дарс робитаи фанни забон бо фанҳои дигар риоя мегардад. Робитаи фанҳо чунон барқарор гардад, ки аз натиҷааш хонандагон баҳрае бигиранд.

11. Ҳаҷми фанни таълимӣ. Мувофиқи барномаи стандартии умумитаълимии Ҷумҳурии Қазоқистон ба сарбори омӯзиш тавсия карда шудааст, 12 – илова:

1) синфи X – дар як ҳафта 1 соат, ҳамагӣ - 34 соат;

2) синфи XI – дар як ҳафта 1 соат, ҳамагӣ - 34 соат.

12. Мазмуни қисми вариантивии фанни забон. Шахсияти гуногунии хонандагонро ба назар гирифта, мувофиқи талаботи хонандагон ва синну сол, барои инкишофи тафаккур ва нутқи хаттию шифоҳии онҳо дарсҳои махсус ташкил кардан мумкин аст. Мисол: дар синфҳои X-XI “Услубшиносӣ”, “Одоби муошират”, “Сеҳри овоз”, “Ҳодисаҳои фонетикӣ”, “Матн ва сохтори наҳвии он” .

2. Мазмуни асосии дониш ҳангоми Омӯзиши фан
13. Синфи X (дар як ҳафта - 1 соат, ҳамагӣ - 34 соат):

1) имлои ҳарфи й- 1 соат. Ҳарфи ӣ дар таркиби калима. Фарқ кардани ҳарфи ӣ ҳамчун суффикс аз бандаки феълӣ ва хабарӣ. Тафовути он (й) аз бандаки изофӣ (и);

2) ҳарфи ӯ ва имлои он - 2 соат. Фарқи ӯ аз у. Мавқеъ ва ҷои ҳарфи ӯ дар калима. Мавқеи зада дар калимаҳое, ки ҳарфи ӯ доранд. Хусусияти фонемагӣ доштани ҳарфи ӯ. Маданияти нутқ. Дар нутқи шифоҳӣ ва хаттӣ шинохтан ва фарқ намудани ӯ аз у. Риояи тарзи талаффузи калимаҳое, ки ҳарфи ӯ ва у доранд. Дар таълифи корхои хаттӣ бештар истифода бурдани калимаҳои ҳарфи ӯ ва у - дошта. Пешгирии ғалатҳо;

З) ҳодисаҳои фонетикӣ - 2 соат. Ташдиди овозҳо, монандшавӣ, афтидан ва ҷойивазкунию бадалшавии онҳо. Табдили овозҳои таркиби калима. Ташдиди овозҳо ҳангоми калимасозӣ. Нигоҳ доштани ду шакли навишти калимаҳо. Маданияти нутқ. Дар амал дарк кардани ҳодисаҳои фонетикӣ. Дар асоси машқ фаҳмидани ташдиду монандшавӣ, афтидану ҷойивазкунӣ ва баландшавии овозҳо. Бештар талаффузи чунин калимаҳоро машқ кардан. Бо шеваҳо муқоиса кардани калимаҳо дар асоси талаффуз;

4) аломати сакта (ъ) ва имлои он - 1 соат. Вазифаи аломати сакта (ъ) дар забони тоҷикӣ. Мавқеъ ва ҷойи аломати мазкур дар калимаҳо; зарурати истифодаи ин аломат дар забони тоҷикӣ. Маданияти нутқ. Дуруст талаффуз кардани аломати сакта. Муайян сохтани ҷои он дар калимаҳо ба туфайли машқ. Аҳамияти аломати сакта дар тағйирёбии маънои калима. Пешгирии ғалатҳои шевагии талаффузи калимаҳои аломати сактадор;

5) имлои исм ва сифат - 2 соат. Имлои ихтисораҳо, номҳои одамон ва муассисаю маҷаллаҳо. Номҳои ашхоси таърихӣ ва асарҳои бадеию илмӣ ва имлои онҳо. Тартиби ном ва номгузорӣ. Тарзи ному тахаллуссозӣ. Фарқи исмҳои хос ва исмҳои ҷинс. Тарзи навиштани сифатҳои мураккаб. Маданияти нутқ. Ба туфайли машқ ва корҳои амалӣ имлои ихтисораҳо, номҳои одамон ва муассисаю маҷаллаҳоро ёд гирифтан. Дар асоси корҳои амалӣ фарқ кардани номи одам аз ашё. Истифодаи дурусти сифатҳои мураккаб дар нутқи шифоҳӣ ва хаттӣ;

6) феъл ва имлои он - 2 соат. Феълҳои мондаю гузаранда ва имлои онҳо.

Феълҳои бевосита ва бавосита ва мавриди истифодаи онҳо. Бандакҳои феълию хабарӣ ва имлои онҳо. Феълҳои таркибӣ ва имлои онҳо. Муродифот дар феъл ва аҳамияти он дар нутқ. Феъли ҳолу сифати феълӣ ва фарқи онҳо аз ҷиҳати шаклу имло. Маданияти нутқ. Дуруст истифода бурдани феъли мондаю гузаранда. Дуруст ва бамавкеъ истифода бурдани феълҳои бевосита ва бавосита. Фарқ кардани бандакҳои феълӣ аз бандакҳои хабарӣ ва изофӣ. Хуб донистани имлои феълҳои таркибӣ. Феъли ҳол ва сифати феълӣ;

7) шумораву ҷонишин ва имлои онҳо - 2 соат. Имлои шумораҳои тартибӣ, касрӣ. Шумораи таркибӣ ва имлои он. Истифодаи баъзе шумораҳо дар адабиёти пешин ва маълумоти мухтасар дар бораи онҳо. Ҷонишин ва имлои он. Имлои ҷонишинҳои саволӣ, таркибӣ ва мавкеи истифодаи онхо. Ҷонишинҳои фақир, банда, хеш, камина, имлою аҳамияти онҳо. Имлои ҷонишинҳо ҳам дар назм ва ҳам дар наср. Маданияти нутқ. Беғалат навиштани шумораҳои тартибӣ, касрӣ. Шинохтани шумораҳои таркибӣ. Риояи принсипи анъанавӣ дар шумора ва истифодаи бамавриди он дар нутқ. Дар асоси машқу кори амалӣ дарк кардани моҳияти ҷонишинҳо дар нутқ. Беғалат истифода намудани ҷонишинҳо дар нутқи шифоҳӣ ва хаттӣ. Талаффузи адабии ҷонишинҳо ва хусусиятхои услубии онҳо. Фарқ кардани вазифаҳои ҷонишини шумо дар нутқ ва имлои он. Пешгирии ғалатҳои хонандагон ба василаи машқҳои амалӣ;

8) зарф ва имлои он – 2 соат. Имлои зарфҳои сохта, мураккаб ва таркибӣ. Машқу корҳои амалӣ доир ба имлои зарфҳо. Имлои баъзе зарфҳое, ки дар адабиёти пешин истифода шудаанд. Фарқ кардани зарф аз сифат. Маданияти нутқ. Истифодаи дурусти зарф дар нутқи шифоҳӣ ва хаттӣ. Амалан фарқ кардани зарф аз сифат;

9) пешоянду пасоянд ва имлои онҳо - 2 соат. Фарқи пешоянд аз префикс. Пешояндҳои таркибӣ ва имлои онҳо. Муқоисаи пешояндҳое, ки дар назм истифода шудаанд. Ба ҷои якдигар омадани пешояндҳо ва пасояндҳо. Пасояндҳо ва вазифаҳои онҳо. Имло ва вазифаи пасоянди - ро. Маданияти нутқ. Дар навишт фарқ кардани пешоянд аз префикс. Истифодаи дурусти пешоянд ва пасояндҳо дар нутқ. Донистан ва дарки сабабҳои бо дефис навишта шудани баъзе пешояндҳо дар назм. Истифодаи муродифҳои пешоянд ва пасояндҳо;

10) пайвандакҳо ва имлои онҳо - 2 соат. Пайвандакҳои мураккаб ва таркибӣ. Мавқеи пайвандакҳо дар назму наср ва имлои онҳо. Пайвандакҳои таркибӣ ва аломатқои китобат. Ба ҷои якдигар истифода шудани пайвандакҳо, дар аввали ҷумла истифода шудани пайвандаки ва. Мукоисаи пайвандакҳо бо варианти шевагиаш ҷиҳати пешгирии ғалатҳо. Маданияти нутқ. Истифодаи бамавқеи пайвандакҳо. Шинохтани пайвандакҳои мураккаб ва таркибӣ. Ба воситаи машқу корхои амалӣ ёд гирифтани истифодаи пайвандак дар назму наср ва аз худ кардани имлои онҳо. Моҳирона истифода бурдан аз вариантҳои гуногун. Муносибати пайвандакҳо бо аломати китобат-вергул. Ислоҳи тарзи талаффузи шевагии пайвандакҳо;

11) имлои ҳиссачаҳо ва нидо - 2 соат. Хелҳои ҳиссачаҳо ва имлои онҳо. Аломатҳои китобати марбути ҳиссачаҳо. Муқоисаи қиссачаҳои адабиёти бадеӣ ва шевахо. Пешгирии ғалатҳо. Мавқеи истифодаи ҳиссачаҳо. Нидо ва имлои он. Истифодаи нидоҳо дар адабиёти бадеӣ. Фарқи нидо аз ҳиссачаҳо. Маданияти нутқ. Истифодаи дурусти ҳиссачаҳо ва нидоҳо дар нутқ. Аломатҳои китобат пас аз ҳиссачаҳо ва нидоҳо. Муқоисаи адабиёти бадеӣ ва нутқи гуфтугӯӣ. Амалан дарк кардани мавқеъ ва зарурати истеъмоли нидо. Дар асоси машқ фарқ кардани нидо аз ҳиссачаҳо;

12) одоби муошират - 1 соат. Гузаронидани корҳои амалӣ дар мавзӯъҳои: зарурати донистани одоби муошират ва паҳлӯҳои он, муносибат бо волидайн, бо одамони аз худ бузург, бо ҳамсолон, рафтору кирдор дар ҷойҳои умумӣ, рафтори нек, кирдори нек, пиндори нек, аҳамияти маслиҳату машварат дар зиндагӣ, зарари пургӯӣ. Маданияти нутқ. Одоби муоширатро амалан ёд гирифтан. Аҳамияти хушгапию ширинсуханӣ дар муомилот. Ба ҷо овардани эҳтироми волидайн вазифаи аввалиндараҷаи ҳар як фарзанд аст. Аниқ кардани шеваи сӯҳбат бо калонсолон, миёнсолон ва хурдсолон;

13) Тариқи таълифи ҳуҷҷатҳои расмӣ - 1 соат. Маълумот доир ба хуҷҷатҳои муҳиме, ки минбаъд аз онҳо истифода мекунанд. Тарзи дуруст навиштани хуҷҷатҳои расмӣ. Омӯзиши беҳтарин намунаҳои ҳуҷҷатҳои расмӣ. Риояи талабот нисбат ба онҳо.Маданияти нутқ. Амалан ошно кардани мактабиён бо анвои ҳуҷҷатҳои расмӣ. Донистани тартибу тариқи таълиф. Дар ёд нигоҳ доштани қолабҳои ҳуҷҷатҳои расмӣ. Беғалат ва ба талабот риоя кардан ҳини таълиф;

14) нақл ва моҳияти он - 1 соат. Нақли пурра ва ё муфассал; нақли мухтасар ва ё фишурда; нақл бо супоришҳои эҷодӣ. Шеваи таълифи нақлҳои мазкур. Фарқи онҳо аз якдигар. Нақл - омили муҳими омода шудан ба иншонависӣ. Маданияти нутқ: Амалан дарк кардани нақл ва аҳамияти он. Дар

таълиф навъҳои нақлҳоро фарқ карда тавонистан. Баҳо додан ба нақли якдигар. Таҳлил кардани нақлҳои беҳтарин. Пешгирии баъзе ғалатҳо дар нақл ва нишон додани он;

15) санъатҳои бадеи ва аҳамияти онҳо - 2 соат. Санъатҳои маънавӣ; таносуби калом; ба маънои маҷозӣ омадани калимаҳо: ташбеҳ, муболиға, тавсиф, таҷнис, саволу ҷавоб ва ташхису талмеҳ. Санъати лафзӣ: саҷъ ва насри мусаҷҷаъ. Маданияти нутқ. Истифодаи дурусти санъатҳои мазкур дар нутқи шифоҳӣ ва хаттӣ. Ба санъати саволу ҷавоб хубтар ошно шудан, то ки аломатҳои китобати марбути он дуруст аз бар шаванд. Шинохтани талмеҳ дар шеър. Дарки санъати саҷъ ва истифодаи дурусти он дар нутқ;

16) воҳидҳои фразеологӣ ва хусусиятҳои махсуси он - 1 соат. Аҳамияти воҳидҳои фразеологӣ дар нутқи шифоҳӣ ва хаттӣ. Сарчашмаҳои пайдоиши воҳидҳои фразеологӣ. Воҳидҳои фразеологӣ шакли махсуси ибора Муродифоти воҳидҳои фразеологӣ. Истифодаи луғате, ки дар он воҳидҳои фразеологӣ гирд оварда шудаанд. Маданияти нутқ. Фарқ кардани воҳидҳои фразеологӣ аз калима ва ибора. Истифодаи дурусти онхо дар нутқи шифоҳӣ ва хаттӣ. Пайдо кардани муродифоти воҳидҳои фразеологӣ. Аҳамияти вохидҳои фразеологӣ дар тасвир ва барҷастагии фикр. Таҳлили матнҳо ҷиҳати таъин кардани воҳидҳои фразеологӣ. Пешгирии ғалатҳо;

17) такрори солона - 8 соат.

14. Синфи XI (дар як ҳафта - 1 соат, ҳамагӣ - 34 соат:

1) такрори баъзе нуктаҳои муҳимтарини маводи синфҳо - 11 соат;

2) имло (орфография) ва меъёрҳои (принсипҳои) асосии он. Ислоҳоти имло (2012). Имлои садонокҳои ӣ ва ӯ - 1 соат;

3) талаффузи солим (орфоэпия). Талаффузи садоноки ӯ дар мавқеъҳои гуногуни калима. Талаффузи садоноки ӣ. Талаффузи калимаҳое, ки ҳамсадоҳои такрор (ташдид) доранд. Талаффузи хамсадои ъ - 1 соат;

4) лексика (вожашиносӣ). Маънои луғавию грамматикии калима. Таркиби луғавӣ. Якмаъноӣ ва сермаъноии калима. Омоним. Вожаҳои наздикталаффуз (паронимҳо). Муродифоти луғавӣ (лексикӣ ва услубӣ). Муродифоти услубҳои дигари забон. Антоним - 1 соат;

5) фразеология. Муродифоти воҳидҳои фразеологӣ (таъбирҳо) бо калима. Хусусиятҳои маъноӣ ва услубии фразеологизмҳо. Нуқсонҳо дар истифодаи воҳидҳои фразеологӣ - 1 соат;

6) калимасозӣ. Тарзҳои калимасозӣ. Бо пешванду пасванд сохтани калима. Калимасозии мураккаб. Таркиббандӣ - 1 соат;

7) сарф (морфология) ва имло. Ҳиссаҳои мустақилмаънои нутқ: исм, сифат, шумора, ҷонишин, феъл, зарф. Ҳиссаҳои номустақили нутқ: пешоянду пасоянд, пайвандак - 2 соат;

8) наҳв (синтаксис) ва аломати китобат. Воҳидҳои наҳвӣ. Ибора. Тарзу воситаҳои грамматикии алоқаи калимаҳо дар ибора. Хелҳои ибора. Ҷумла. Хелҳои ҷумла. Ҷумлаи содда. Аъзои ҷумла. Тарзу воситаҳои грамматикии алокаи аъзоҳои ҷумла. Таҷзияи маъноии ҷумла. Аҳамияти ҷойи аъзоҳои ҷумла дар тачзияи маъноӣ. Хелҳои иртиботӣ (ифодаи мақсад) ва сохтории ҷумлаи содда: яктаркиба ва дутаркиба. Хелҳои ҷумлаҳои соддаи яктаркиба. Ҷумлаи мураккаб. Ҷумлаҳои мураккаби пайваст ва тобеъ. Тарзу воситаҳои алоқаи ҷузъҳо дар ҷумлаҳои мураккаби пайваст ва тобеъ. Робитаи воситаҳои грамматикии алоқа дар ҷумлаҳои содда ва мураккаб. Муродифоти наҳвӣ. Муродифоти воҳидҳои гуногуни забон: ибора, чумлаи содда, ҷумлаи мураккаб. Бо ёрии қолабҳои гуногуни наҳвӣ ифода кардани як матлаб. Ба тарзи холис ё ғаразнок ва муассир баён кардани фикр. Бо роҳҳои гуногун таъкид намудани маъно. Аҳамияти муродифоти наҳвӣ дар услубҳои гуногуни нутқ - 4 соат. II. Ҳосил кардани малакаи беғалат навиштани овозҳо, калимаю таркибҳо ва мувофиқи меъёри забони адабии муосир талаффуз кардани онҳо. Омӯзонидани моҳияти унсурҳои луғавию фразеологии забон дар ифодаи мафҳумҳо. Ҳангоми хаттӣ ё шифоҳӣ ифода кардани фикр беғалат интихоб намудан ва бамавқеъ истифода кардани онҳо. Мустаҳкам намудани дониши шогирдон аз имконоти калимасозию таркиббандӣ ва шаклсозии забон дар ифодаи хаттӣ ва шифоҳии фикр, имконоти иборасозию ҷумлабандии забони адабии муосири тоҷик, такмили малакаи беғалат, саҳеҳ ва таъсирбахш ифода кардани матлаб;

9) забони адабии тоҷик - 4 соат. I. Забони адабии муосири (ҳозираи) тоҷик. Ташаккул ва таҳаввули таърихии он. Мафҳуми забони адабӣ ё меъёрӣ ва тафовути он аз лаҳчаҳо. Меъёри забони адабӣ. Муносибатҳои забони адабии муосири тоҷик бозабонҳои дигар ва лаҳҷаҳо. Ба миён омадани зарурати қабули Қонуни забон. Татбиқи он дар соҳаҳои гуногуни фаъолияти ҷамъиятӣ. II.Такмили дониши хонандагон доир ба забони адабии тоҷик, ҷараёни инкишофи таърихии он, мақоми забони давлатӣ дар рушду инкишофи

маънавии ҷомеа, меъёрҳои фонетикӣ, луғави ва грамматикии он, муносибати забони адабии тоҷик бо забонҳои дигар ва лаҳҷахо, саҳми аҳли қалам дар покиза нигоҳ доштан ва инкишоф додани он;

10) матн ва сохтори наҳвии он -7 соат. I. Мафҳуми истилоҳи текст. Матн ва сохтори маъноӣ ва грамматики он. Муносибати матн бо воҳидҳои дигари наҳвӣ (ҷумлахои содда ва мураккаб). Аҳамияти матн дар омӯзиши ҷанбаҳои мухталифи забон – 1 соат;

11) унсурҳои луғавию грамматикии алоқаманд намудани ҷумлаҳо дар дохили матн Таносуби маъноии калимаҳо чун василаи алоқаи маъноии ҷумлаҳо дар матн. Вожаҳое, ки мафҳумҳои асосии чумлаҳоро дар бар мегиранд - 1 соат;

12) унсурҳои грамматикии алоқаи ҷумлаҳо дар матн. Мавқеи шаклҳои муштараки феъл дар алоқаи грамматикии ҷумлаҳо дар дохили матн. - 1 соат;

13) мавқеи ҷонишинҳо, воҳидҳои туфайлӣ, такрори калима. ибора ва ҷумла дар алоқаманд намудани ҷузъҳои матн - 1 соат;

14) навъҳои матн аз лиҳози ҳаҷм. Сархат (абзатс). Навъҳои сархат (тавзеҳӣ, васлкунанда, махдудкунанда ва замима) Навъҳон матн аз чиҳати тарзи баёни матлаб: матни ҳикоят ё нақлу ривоят, матни тасвир ва матни муҳокима. Истифодаи воситаҳои луғавию грамматикии алоқаи байни чумлаҳо дар матнҳои мазкур - 1 соат;

15) навъҳои матн аз лиҳози услубҳои баён: матни бадеӣ, илмӣ ва рӯзноманигорӣ (публитсистӣ), коргузории расмӣ ва муошират. Воситаҳои луғавию грамматики маъмули алоқаи ҷумлаҳо дар матнҳои мазкур Саволи риторикӣ ва мавқеи он дар матнҳои бадеиву рӯзноманигорӣ. Саволи риторикӣ чун воситаи муассир ифода кардани фикр дар матн. Таҳия ва таҳрири матн. Бартараф намудани нуқсонҳои имлоӣ, аломати китобат, калимасозӣ, луғавӣ, грамматикӣ ва услубии матн - 1 соат;

16) ба тариқи мухтасар ё фишурда (тезис) ва муфассал (конспект) навиштани мазмуни қисмати назарии дарс. Тақриз, аннотатсия ё маълумотнома. Тарзи навиштани онҳо -1 соат. II. Ба хонандагон омӯзонидани моҳияти матн, сохтори маъноӣ ва грамматикии он. Дар онҳо ҳосил намудани малакаи хаттӣ ва шифоҳӣ муфассал ва бенуқсон баён намудани фикр; сохтани матни ҳикоят, тасвир ва муҳокима; риоя намудани робитаи маъноӣ ва грамматикии ҷузҳои матн; ба қисматҳо (сархатҳо) ҷудо кардани матн; риояи мантиқи сухан, пайдарҳамии баёни матлаб; машқи навиштани матнҳои бадеӣ, рӯзноманигорӣ, илмӣ, расмӣ ва муошират; ёд додани тарзи навиштани фишурдаи масъалаҳои назарии дарс; омӯзонидани усули таҳрир ва роҳҳои бартараф намудани нуқсонҳои забонию услубии матн;

17) услубшиносӣ, ҳусни баён ва услубиёти забон - 6 соат. I. Мавзӯъҳои баҳси услубшиносӣ ва ҳусни баён. Ду тариқа (хаттӣ ва шифоҳӣ) ифода кардани фикр. Хусусиятҳои оҳангӣ, луғавӣ, фразеологӣ, сарфию наҳвӣ ва имконоти услубии муассир ифода ёфтани фикр дар тарзи баёни шифоҳӣ. Истифодаи оҳанг, задаи мантиқӣ, воситаҳои ғайризабонӣ (мимика, ҳаракатҳои кинетикӣ) дар он риоя нагардидани меъёри забони адабӣ дар истифодаи унсурҳои луғавию грамматикӣ дар забони гуфтугӯ;

18) мураттаб, муфассал ва бо риояи меъёрҳои забонӣ ифода ёфтани фикр дар баёни хаттӣ.- 1соат;

19) услуби бадеӣ. Хусусиятҳои луғавӣ, фразеологӣ ва калимасозӣ дар услуби бадеӣ. Мавқеи „калимаҳои-адабии китобӣ, гуфтугӯйӣ, омиёна, вожаҳои кӯҳнашуда (таърихию архаистӣ), нав (неологизмхои луғавию услубӣ), калимаҳои асили тоҷикӣ ва иктибосӣ дар ин услуб. Истифодаи воситаҳои муассири маъноии воҳидҳои луғавӣ (сермаъноӣ, маънои маҷозӣ, омоним, вожаҳои наздикталаффуз, антоним) дар услуби бадеӣ. Суханони хушобуранги шоирона дар назм ва насри бадеӣ. Имконоти услубии муродифҳои луғавӣ, фразеологӣ, калимасозӣ, унсурҳои сарфӣ, воҳидҳои наҳвӣ дар услуби бадеӣ. Мавқеъ ва дараҷаи истифодаи унсурҳои луғавию грамматикии ғайриадабӣ дар он. Қироати суфтаву равони матни шеър ва шарҳи маъно, таҳлили услубию бадеии он - 1 соат;

20) ууби рӯзноманигорӣ (публитсистӣ). Ҳадафи услуби рӯзноманигорӣ, ҷанбаи ташвиқу тарғиб дар он. Хусусиятҳои луғавӣ, калимасозӣ ва грамматикии он. Мавқеи ислохоти сиёсию иҷтимоӣ-иқтисодӣ, фарҳангӣ дар матни нашрия ва барномаҳои радиою телевизион. Воситаҳои муассири луғавию грамматикӣ ва санъатҳои сухан дар баъзе жанрҳои публитсистӣ. Мавқеи истилоҳоти маишӣ. Коргузории расмӣ ва илмию техникӣ дар забони расонаҳои хабарӣ. Хусусияти қолабӣ (стандартӣ) касб намудани забони матбуот, радио ва телевизион. Таркибу ибораҳои рехтаи хоси забони воситаи ахбори омма. Майли такаллуф ва тозабаёнӣ дар аҳли матбуот. Хусусиятҳои забони жанрҳои хабар, сармақола, очерк. Сабабҳои ба миён омадани ғалатҳо дар забони матбуот ва роҳҳои ислоҳи онҳо – 1 соат;

21) услуби коргузории расмӣ. Ҳадафи асосии ин услуб ва алоқамандона бо он интихоб ва ба кор бурдани калимаю истилоҳоти хоси муассисаҳои
давлатӣ, корхонаҳои истеҳсолӣ, созмону ташкилотҳои давлатию ҷамъиятӣ,
таъбирҳои маъмули коргузории маъмурӣ, қолабҳои рехтаи ифодаи фикр,
саҳеҳ ва дақиқ зикр намудани далел, такрори калимаю ифодаҳо ва
якрангиву якнавохтии тарзи баён. Жанрҳои ҳуҷҷатнигорӣ, номанигорӣ (муросалот)-и расмию ғайрирасмӣ, қатъиян риоя намудани меъёрҳои забонии ҳуҷҷатҳои мухталиф - 1 соат;

22) услуби илмӣ. Хусусиятҳои луғавию грамматикии услуби баёни илмӣ. Истифодаи калимаҳои якмаъно - истилоҳоти соҳаҳои мухталифи илму техника. Такрори истилоҳ ва ибораҳои рехтаи соҳаҳои гуногуни илм, худдорӣ кардан аз истеъмоли вожаҳои сермаъно, хушобуранг. Дақиқ ифода намудани мафҳумҳои илмӣ. Бо ёрии ҷумлаҳои соддаю мураккаби тафсилёфта муназзам, мукаммал ва бамантиқ ифода намудани фикр. Якрангии тарзи баён. Дар услуби илмии тадқиқотӣ фаровонии истилоҳот ва мураккабии ифода. Дар услуби илмии оммавӣ осонфаҳм шарҳ додани масъалаҳои мураккаби илмӣ - 1 соат; 23) услуби муошират. Мавридҳои истифодаи ин тарзи баёни фикр. Забони гуфтугӯи адабӣ ва ғайриадабӣ ё омиёна. Тафовути луғавию грамматикии онхо. Таркиби луғавии услуби нутқи муошират: калимаю таъбирҳои маъмули гуфтугӯйии озод, воҳидҳои фразеологии хоси гуфтугӯ, калимаю истилоҳоти касбию хунармандӣ, лафзҳои лаҳҷагӣ, суханони дурушт, калимаю ифодаҳои бегона (варваризмҳо). Бо ёрии ҷумлаҳои кӯтоҳ, нопурра ва яккалимагӣ баён намудани матлаб. Рангорангӣ ва муассирии оҳанги (интонацияи) гуфтор, истифодаи задаи мантиқӣ - 1 соат. II. Маълумоти мухтасар доир ба мавзӯъҳои баҳси услубшиносӣ, ҳусни баён, шинос кардани хонандагон бо системаи услубҳои ҷории забони тоҷикӣ. Омӯзонидани хусусиятҳои луғавию грамматикии услубҳои бадеӣ, рӯзноманигорӣ, коргузории расмӣ, илмӣ ва муошират. Ҳосил намудани малакаи дар мавқеи худ кор фармудани унсурҳои луғавию фразеологӣ ва қолабҳои навҳии забон, худдорӣ кардан аз ғалати бемавқеъ истифода кардани онҳо. Такмили маҳорати беғалат ва моҳирона хаттӣ ва шифоҳӣ баён карда тавонистани матлаб. Баланд бардоштани савияи забондонӣ, суханварӣ ва сухангустарии хонандагон;

24) такрори солона - 6 соат.

3. Талабот оид ба дараҷаи илмомӯзии хонандагон
15. Синфи 10 Натиҷаи фаннӣ:

  1. аз имло: шарҳи калима ибора ва таркибҳои омӯхташуда аз ҷиҳати имло;

  2. дар шарҳи калимаю таркибҳо аз луғати имло истифода бурдан;

  3. имлои ҳиссаҳои нутқ;

  4. аз орфоэпия: дуруст талаффуз кардани зарфҳои серистеъмол ва пайвандакҳо;

  5. риоя кардани оҳанги талаффуз дар истифодаи ҷумлаҳо бо ҳиссачаю нидоҳо;

  6. аз морфология: таърифи ҳиссаҳои нутқ;

  7. ба ҳиссаҳои мустақил ва номустақил ҷудо шудани ҳиссаҳои нутқ;

  8. муайян кардани ҳиссаҳои нутқ дар ҷумла;

  9. аз синтаксис: муайян кардани вазифаи синтаксиси ҳиссаҳои мустақил ва номустақил;

  10. тафовути ҷумлаҳои мураккабро бо пайвандакҳои пайвасткунанда ва тобеъкунанда шарҳ додан;

  11. дар навишти ҷумлаҳои мураккаб пайвндакҳои пайвасткунандаро чун воситаи алоқаи ҷумлаҳо дар матн кор фармудан;

  12. аз услуб: хусусияти услуби публитсистӣ;

  13. аз пунктуатсия: ба мавқеъ гузоштани адабиёти китобатро бояд аз худ кард.

16. Синфи 11

  1. аз лексика: маънои луғавию грамматикии калима;

  2. якмаъноӣ ва сермаъноии калима;

  3. омонимҳоро муайян кардан;

  4. синонимҳоро аниқ кардан;

  5. антонимҳоро ба маврид истифода кардан;

  6. тарзҳои калимасозӣ;

  7. морфология ва имло;

  8. синтаксис ва аломатҳои китобат;

  9. фарқи ибора аз ҷумла;

  10. хелҳои ҷумлаҳои мураккаб;

  11. робитаи воситаҳои грамматикии алоқа;

  12. дуруст ва муассир баён кардани фикр;

  13. муносибатҳои забони адабии муосири тоҷик бо забонҳои дигар ва лаҳҷаҳо;

  14. матн ва сохтори он;

  15. навъҳои матн;

  16. услубшиносӣ ва мавзӯъҳои баҳси он;

  17. баланд бардоштани савияи забондонӣ, суханварӣ.

17. Натиҷаҳои шахсӣ:

  1. забонҳои дастрасро донистан, ба халқи қазоқ ва миллату халқҳои Қазоқистон ва ба таъриху маданият, урфу одатҳо ва дигар муқаддасоти онҳоро бо ҳурмату эҳтиром муносибат бояд кард;

  2. тавассути фикри солиму муассир ва нуқтаи назари шахсӣ барҳам дода тавонистани қувваҳои зидди ҷамъяитӣ аз ҷумла ба идеологияи зидди инсонӣ, ҳуқуқвайронкунандаҳо ва ҷараёнҳои динӣ;

  3. ба одоби муошират ва ба меёрҳои этикӣ риоя намудан;

  4. худомӯзӣ кардан ва дар ҳаёт ҷои худро ёфта тавонистан;

  5. нишон дода тавонистани ҳисси фидокорӣ ва ватанпарварӣ.

18. Натиҷаҳои ҳаракати пайиҳам:

  1. аз худкунии одоби муошират оид ба пайдо кардани муносибатҳои забонӣ;

  2. аз худ кардани меъёрҳои одоб оид ба рӯзмарра ва иҷтимоӣ;

  3. истифодаи дурусти забон дар ташкил намудани муносибатҳои коргузорӣ;

  4. омӯзиши тарзи навишти ҳуҷҷатҳои расмӣ оид ба шахси муайян, идора ва ташкилотҳо;

  5. худ таҳлил ва тарзҳои эҷодиро ба маврид истифода намуда тавонистан;

  6. дар мавзӯи дилхоҳ озодона баҳсу мунозира карда тавонистан;

  7. мустақилона тартиб дода тавонистани матни баёншаванда;

  8. ба маврид истифода намудани воҳидҳои забонӣ дар ҷараёни муошират;

  9. дуруст гузоштани аломатҳои китобат ва оҳанг дар нутқ;

  10. ҳангоми эҷод кардан бо саводона истифода намудани сарчашмаҳои ахбороту маълумотҳо.